De ‘publieke waarde’ van de omroep. Wat is dat eigenlijk?

Afgelopen woensdag ging het Kamerdebat over de bezuinigingen op de publieke omroep niet door wegens ziekte van minister Slob. Het debat zal – in verband met het zomerreces – nu pas in september plaatsvinden. Die zomerpauze biedt iedereen mooi de gelegenheid eens goed na te denken over een begrip dat constant terugkeert in elk artikel en debat over de omroep: ‘publieke waarde’. Maar wat is die ‘publieke waarde’ dan? Hebben wij het wel over hetzelfde? En hoeveel hebben wij er voor over? Continue reading “De ‘publieke waarde’ van de omroep. Wat is dat eigenlijk?”

Zomerpeil (slot): gaat Zomergasten nog wel met zijn tijd mee?

Het mooie aan Zomergasten vind ik dat je meestal niet van te voren weet hoe zo’n zondagavond er uit gaat zien. Welke fragmenten worden er getoond? Hoe verloopt het gesprek tussen gast en interviewer? Klikt het tussen beiden? Of juist helemaal niet? Continue reading “Zomerpeil (slot): gaat Zomergasten nog wel met zijn tijd mee?”

Memorabel 2015 (in 10 hoogtepunten}

Natuurlijk, een jaar kent vele hoogtepunten en hopelijk ook persoonlijke. Dit jaar werd overschaduwd door een aantal dieptepunten, die we hier verder niet zullen benoemen. Dat is elders al genoeg gebeurd. Gegeven die gebeurtenissen dringt zich evenwel de volgende vraag op: hoe ziet de toekomst van deze planeet en zijn inwoners eruit? Voor een groot deel ligt dat in onze eigen handen. Daarom ligt het accent bij de volgende selectie vooral op Nederland: Continue reading “Memorabel 2015 (in 10 hoogtepunten}”

We kijken straks allemaal tv via apps

Een week geleden las ik dat er in de VS nu meer tijd wordt besteed aan apps dan aan televisie kijken. Om precies te zijn: 198 minuten per dag aan apps tegen 168 minuten per dag aan tv. Ik vermoed dat het hier niet veel anders zal zijn. En dan te bedenken dat staatssecretaris Dekker (Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap) wil dat de publieke omroep per 1-1-2016 alleen nog maar ‘onderscheidende programma’s’ gaat uitzenden. Continue reading “We kijken straks allemaal tv via apps”

‘Een televisieserie is net zo goed literatuur’

Cover_De_Blauwe_MuzeHet zou een interessant onderzoek zijn: vraag een x aantal mensen wat hun favoriete series zijn en hoeveel tijd ze er naar kijken. Vraag ze vervolgens hoeveel boeken ze lezen en hoeveel tijd ze daaraan besteden. Doe dat elk jaar, zodat je vergelijkingsmateriaal hebt. Volgens Manon Uphoff is de beste literatuur tegenwoordig namelijk op televisie te zien.

In het pamflet De blauwe muze analyseert Uphoff bekende series als Deadwood, Mad Men, The Wire en The Game of Thrones en ontdekte daarin literaire elementen.
In de VPRO gids zei Uphoff daarover:
“Een serie kijken is een beetje zoals je vroeger literaire feuilletons had in de krant. Er wordt nu wel geklaagd dat lezers een dikke roman niet meer aankunnen, maar er wordt vergeten dat de lezer destijds zo’n verhaal ook in stukken en brokken kreeg toegediend. Dat was een heel normale manier van lezen.”

Uphoff zegt in het artikel dat zij het kijken naar een serie niet ziet als ‘een keuze voor het een of tegen het ander’. “Je volgt de dialogen, je vertaalt voortdurend dingen die je op het scherm ziet, je moet verschillende verhaallijnen en plotwendingen onthouden.” Zij noemt het kijklezen en verzet zich tegen de opvatting dat ‘series kijken lui en passief maakt’.

 

Thema’s
Mad_Men_season6_posterLezen is – in tegenstelling tot wat sommigen denken – een actieve bezigheid. Wij ondergaan de aanwezigheid, de stem van een boek. En net als een boek beïnvloedt een serie onze verbeelding, onze verlangens en onze ambities.
Het beste voorbeeld vind ik persoonlijk Mad Men, waarin een tijdsbeeld wordt geschetst van het leven in ‘het land van de onbegrensde mogelijkheden’ vijftig jaar geleden. In de serie volgen wij de levens van een aantal personages werkzaam bij een reclamebureau op Madison Avenue in New York tegen de achtergrond van de historische gebeurtenissen uit die tijd – de eerste ruimtevaartvluchten naar de maan, de moord op president J.F. Kennedy, de oorlog in Vietnam.
De kracht van de serie zit ‘m in de thema’s: identiteit, relaties (man – vrouw verhouding, homofilie), verhouding werk – privé, racisme, de consumptiemaatschappij vs. de tegenbeweging. Thema’s die nog steeds aan de orde van de dag zijn en ons dus onwillekeurig een spiegel voorhouden: wat is er veranderd? Is er iets veranderd? Wat is er dan veranderd?

Nederlands
Enige kanttekening bij het pamflet van Uphoff : geldt haar analyse ook voor Nederlandse dramaseries? Al haar voorbeelden komen uit het buitenland! Wat te denken van Goede tijden, slechte tijden, een serie die volgend jaar het 25-jarig bestaan viert!?
Qua kijkcijfers halen de door Uphoff genoemde buitenlandse series het niet vergeleken met de meest succesvolle Nederlandse concurrenten: Flikken Maastricht bijvoorbeeld scoort gemiddeld twee miljoen kijkers per aflevering!

Als haar analyse ook opgaat voor Nederlands drama op de televisie, dan kunnen wij Cyrille Offermans namelijk als cultuurpessimist terzijde schuiven. In diens laatste essaybundel Wat er op het spel staat maakt hij de balans op van de kunst en literatuur na 1945. Volgens  Offermans draait het alleen nog maar om geld en wat economisch nuttig is. Ware kunst doet een beroep op de ‘hoogste intellectuele en creatieve vermogens’ van het publiek. En draagt dan ook de mogelijkheid in zich van verandering, omdat ‘elke reële verandering begint met een fictieve’.
Zou Offermans naar dramaseries kijken?

Tip: op 17-11 begint de vijfdelige serie Suspicious Minds van scenarist Daan Windhorst en regisseur Ivo van Aart.

Hoe het Nederlands televisielandschap in rap tempo verandert

Go Pro cameraHet is niet veel groter dan twee lucifersdoosjes, heeft geen scherm, maar is desondanks één van de snelst groeiende rages in de VS op het gebied van video: Go Pro. Eenmaal gemonteerd op een helm, fiets of surfplank – kortom, alles wat beweegt – filmt de met een groothoeklens uitgeruste camera alles wat de gebruiker maar in beeld wil brengen. Een video op het Go Pro kanaal van YouTube trekt gemiddeld een half miljoen kijkers. Net zoveel als de late night talkshow Pauw op NPO 1….. Continue reading “Hoe het Nederlands televisielandschap in rap tempo verandert”

Voetbalkaartje

Plattegrond Man United stadion
Plattegrond stadion Manchester United

Gisteravond Louis van Gaal in steenkolen Engels horen uitleggen waarom Manchester United – thuis! – heeft verloren van Swansea City (1 – 2). “Dee dit not plee as a team”, zei Louis.

Hij werd overtroefd door Ruud Gullit, die in de BBC-studio zat om commentaar te geven.
Vergelijk die twee eens met Arsène Wenger, de man die sinds mensenheugenis Arsenal coacht. Hij zag zijn team op het nippertje van Crystal Palace winnen. Op de een of andere manier klonk zijn Engels met Frans accent verstaanbaarder, dan het Engels met Hollandse tongval van de twee Nederlanders.
Voorlopig zal het aan de fans niet liggen: volgepakte stadions, terwijl een voetbalkaartje in Engeland toch al gauw € 150,- kost. In Duitsland betaal je voor een wedstrijd van FC Köln minstens € 78,- . Moet je hier eens kijken: € 45,- vinden wij al veel. Vind je het gek dat er van de Nederlandse Eredivisie wordt gezegd dat het een ‘Mickey Mouse-competitie’ is?